TÜBA Başkanı Şeker: Bilimsel Üretimin Temelinde Etik ve Sorumluluk Var

TÜBA Başkanı Prof. Dr. Muzaffer Şeker, Dokuz Eylül Üniversitesi’nde “Akademik Sorumluluk ve Saygınlık” başlıklı bir konferans verdi. Şeker, bilimsel çalışmaların etik ilkelere uygun yürütülmesi gerektiğini vurgulayarak yapay zekânın akademik hayattaki etkilerini ve üniversitelerin toplumsal sorumluluklarını değerlendirdi.

Etik ve Bilimsel Sorumluluk

Şeker, akademik çalışmaların doğruluk, güvenilirlik, özgünlük ve şeffaflık üzerine kurulması gerektiğini belirtti. Ortak çalışmalarda katkıların hakkıyla tanınmasının ve bilimsel sonuçların önyargısız değerlendirilmesinin önemine dikkat çekti. Akademisyenlerin yalnızca bilgi üretmekle yetinmeyip bu birikimi toplumsal gelişime katkı sağlayacak biçimde değerlendirmesi gerektiğini ifade etti.

Yapay Zekâ ve Akademik Dürüstlük

Yapay zekâ teknolojilerinin hızla gelişmesinin etik, hukuki ve toplumsal sorunları da beraberinde getirdiğini kaydeden Şeker, kaynak gösterilmeden yapay zekâ içeriklerinin kullanılmasını ve desteğin şeffaf biçimde belirtilmemesini akademik dürüstlük açısından önemli sorunlar olarak nitelendirdi. Yapay zekânın destekleyici bir araç olduğunu, bilimsel ürünün doğruluğundan ise araştırmacının sorumlu olduğunu söyledi. İnsan haklarının, mahremiyetin, güvenliğin ve hesap verebilirliğin bu teknolojilerde gözetilmesi gerektiğini belirtti.

Üniversitelerin Görevi ve Türkiye’nin Vizyonu

Şeker, üniversitelerin eğitim-öğretim, araştırma ve toplumsal katkı olmak üzere üç temel işlevi bulunduğunu hatırlattı. Değişen bilimsel koşullara uyum, eğitimde niteliğin korunması ve Ar-Ge yatırımlarından etkin sonuç alınması gerektiğini vurguladı. Uluslararası iş birliklerinin ve Türk dünyasındaki akademiler arasındaki bağların güçlendirilmesinin bilimsel etkiyi artıracağını ifade etti.

TÜBA’nın Destek Programları

Konuşmasında TÜBA’nın Üstün Başarılı Genç Bilim İnsanlarını Ödüllendirme Programı (GEBİP), Bilimsel Telif Eser Ödülleri Programı (TESEP), TÜBA-TEKNOFEST Doktora Bilim Ödülleri ve Türk-İslam Bilim Kültür Mirası Projesi gibi çalışmalara değinen Şeker, bu programların Türkiye’nin bilimsel birikimine katkı sunduğunu belirtti. Bilim insanlarının etik ilkeleri gözeterek sürekli öğrenmeye açık olmaları ve bilgiyi toplum yararına kullanmaları gerektiğini vurgulayarak konuşmasını tamamladı.